Кафедра міжнародных адносін

Кафедра міэнародных адносін

Кафедра міжнародных адносін створана рашэннем Вучонага савета БДУ на гістарычным факультэце 1 верасня 1992 г. у сувязі з неабходнасцю падрыхтоўкі спецыялістаў для знешнепалітычнага апарата беларускай дзяржавы.

У сувязі з утварэннем 1 кастрычніка 1995 факультэта міжнародных адносін кафедра была пераведзена на названы факультэт, дзе і функцыянуе па цяперашні час. З моманту стварэння кафедры загадчыкам з'яўляецца доктар гістарычных навук, прафесар Аляксандр Віктаравіч Шарапа.

У цяперашні час на кафедры міжнародных адносін працуюць сем дактароў навук і дванаццаць кандыдатаў навук. Супрацоўнікамі кафедры падрыхтавана некалькі дзясяткаў вучэбных і вучэбна-метадычных дапаможнікаў па розных дысцыплінах, выдадзены манаграфіі і зборнікі навуковых прац, апублікавана некалькі соцень артыкулаў і іншых навуковых матэрыялаў.


Адрас: 220030, г. Мінск, вул. Ленінградская, д. 20, к. 511
тэл.: +375 17 209 57 37, e-mail: Гэты адрас электроннай пошты абаронены ад спам-ботаў. У вас павінен быць уключаны JavaScript для прагляду.


Кафедра з'яўляецца выпускаючай па спецыяльнасці 1-23 01 01 "Міжнародныя адносіны". Першы выпуск спецыялістаў аддзялення міжнародных адносін колькасцю 14 чалавек адбыўся ў чэрвені 1995 г. Вядзецца падрыхтоўка студэнтаў па спецыялізацыях "Знешняя палітыка і дыпламатыя" і "Міжнародныя арганізацыі", чытаюцца спецыяльныя дысцыпліны для студэнтаў аддзялення "Лінгвакраіназнаўства", якія навучаюцца на спецыялізацыях "Знешняя палітыка краін Блізкага і Сярэдняга Усходу " і " Знешняя палітыка краін Далёкага Усходу ".

Кафедра таксама забяспечвае чытанне асобных навучальных курсаў на аддзяленнях міжнароднага права, сусветнай эканомікі, менеджменту ў сферы турызму, лінгвакраіназнаўства, мытнай справы. Выкладчыкі кафедры працуюць на іншых факультэтах Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта.


НАВІНЫ

     Жнівень 2016 г. выхад з друку чарговага зборніка дакументаў і матэрыялаў па знешняй палітыцы і міжнародным адносінам дзяржаў (навучальны дапаможнік "Гісторыя міжнародных адносін" (У 4 ч Частка 4, кніга 2;. складальнікі - дацэнты кафедры А.В. Ціхаміраў і В.У. Фральцоў) . У гэтае выданне ўключаны матэрыялы, якія адлюстроўваюць падзеі 1918-1945 гг.
     Верасень 2016 г. - прафесар кафедры Ю.І. Малевіч ўзнагароджана Граматай Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь за плённую навукова-педагагічную дзейнасць, дасягнутыя поспехі ў навучанні і выхаванні студэнцкай моладзі.
     У верасні 2016 г. завершана публікацыя навучальнага дапаможніка аб постсацыялістычнай трансфармацыі знешняй палітыкі і міжнародным становішчы былых ўсходнееўрапейскіх краін сацыялістычнага лагера. Першая частка навучальнага дапаможніка па гэтай тэматыцы выдадзена прафесар М.Э. Часноўскім у 2002 г. У 2016 г. ім жа апублікаваная другая частка пад назвай «Краіны Сярэдняй Еўропы ў міжнародных адносінах (1989-2014 гг.)».
    22 верасня 2016 г. - адбылася абарона доктарскай дысертацыі дацэнта Русаковіча А.В. на тэму "Германия во внешней политике Беларуси (1990-2015 гг.)", выкананай на кафедры міжнародных адносін.
    27 кастрычніка 2016 г. - у рамках XV Міжнароднай навуковай канферэнцыі «Беларусь у сучасным свеце", прысвечанай 95-годдзю Беларускага дзяржаўнага універсітэта, кафедра арганізавала працу секцыі і правяла беларуска-расійскі круглы стол па агульнай праблематыцы «Інтэграцыйныя і дэзінтэграцыйныя працэсы ў рэгіёне і сьвеце".
    3 сакавіка 2017 г. - прайшла ўпершыню арганізаваная кафедрай навукова-пазнавальная віктарына «Хто хоча стаць дыпламатам». Ёй папярэднічалі грунтоўная падрыхтоўка: аргкамітэт распрацаваў эксклюзіўны сцэнарый і электронную прэзентацыю, сабралі каля 300 самых разнастайных пытанняў па гісторыі Міжнародных адносін, сусветнай палітыцы, дыпламатыі, геаграфіі. У конкурсе на лепшыя адказы ўдзельнічалі 6 каманд, па 3 - ад 1-га і 2-га курсаў спецыяльнасці "Міжнародныя адносіны". Спецыяльнае журы вызначыў пераможца каманда 1-курснікаў «Тутэйшых». Віктарына набыла факультэцкі рэзананс, і на думку арганізатараў і ўдзельнікаў будзе карысна зрабіць яе штогадовай.
    18 сакавіка 2017 г. падведзены вынікі рэспубліканскага конкурсу "Жанчына года - 2016». У конкурсе перамаглі 44 прадстаўніцы усіх рэгіёнаў Беларусі. У конкурсе шэсць намінацый, якія перыядычна змяняюцца. Асноўныя крытэрыі для ўдзелу ў конкурсе: дасягненні ў прафесійнай і грамадскай дзейнасці, выхаванні дзяцей і моладзі, уклад у развіццё вёскі, духоўнасці і культуры, навукі. Удзельніцы конкурс стаў прадстаўніцы усіх рэгіёнаў краіны. У намінацыі «За выхаванне дзяцей і моладзі» ўзнагароды ўдастоена маці-гераіня, дацэнт кафедры міжнародных адносін ФМА БДУ Алеся Садоўская.

 


Гісторыя кафедры міжнародных адносін 

  • З 1992 г. на кафедры міжнародных адносін фарміравалася навуковая школа міжнародных адносін і знешняй палітыкі Беларусі (заснавальнікі – загадчык кафедры прафесар А.В. Шарапа і прафесар У.Е. Снапкоўскі). Даследаванні ажыццяўляліся ў вобласці актуальных праблем міжнародных адносін і знешняй палітыкі дзяржаў, знешняй палітыкі Рэспублікі Беларусь, гісторыі знешняй палітыкі Беларусі, гісторыі і тэорыі міжнародных адносін, канфлікталогіі, міжнародных арганізацый, нацыянальнай і міжнароднай бяспекі, рэгіянальных працэсаў.

    У здзейсненых даследаваннях удзельнікі школы прасачылі найбольш важныя тэндэнцыі развіцця міжнародных адносін у канцы ХХ – пачатку ХХІ стст., выявілі ключавыя гістарычныя перадумовы і асаблівасці фарміравання сучасных міжнародных адносін, апрабавалі сістэмны падыход да навуковай ацэнкі эфектыўнасці знешнепалітычнага курсу беларускай дзяржавы ў кантэксце яе гістарычнага развіцця, прааналізавалі эфектыўнасць шматвектарнага знешнепалітычнага курсу, выпрацаванага кіраўніцтвам Рэспублікі Беларусь, падрыхтавалі прапановы па аптымізацыі напрамкаў, метадаў і форм будавання адносін Рэспублікі Беларусь з замежнымі актарамі.

    Практычную працу па арганізацыі адукацыйнага, вучэбна-даследчага і выхаваўчага працэсу на спецыяльнасці 1-23 01 01 – «міжнародныя адносіны» кафедра арыентавала на патрэбнасці асноўнага заказчыка – Міністэрства замежных спраў Рэспублікі Беларусь. Пачаўшы згаданую дзейнасць “з нуля”, за 20-гадовы перыяд кафедра апрабавала разнастайныя арганізацыйныя падыходы і метады падрыхтоўкі спецыялістаў-міжнароднікаў з вышэйшай адукацыяй, бесперапынна нарошчвала якасць навучання. З часам узаемадзеянне стала ажыццяўляцца на аснове Пагаднення аб супрацоўніцтве паміж МЗС Рэспублікі Беларусь і БДУ і Рабочых праграм супрацоўніцтва абедзвюх дзяржаўных устаноў.

    Кафедра пашырала дыяпазон спецыяльнай падрыхтоўкі: студэнты атрымлівалі дадатковыя ўменні і навыкі на спецыялізацыях «Знешняя палітыка і дыпламатыя», «Міжнародныя арганізацыі», «Арганізацыя міжнародных сувязяў». Выпускнікі кафедры аказалася запатрабаванымі ў самых розных сектарах эканомікі, кіраўнічай дзейнасці, у гуманітарнай вобласці і з поспехам забяспечваюць кадравыя запыты суб’ектаў дзяржаўнай і недзяржаўнай сфер краіны.

    У 2015 г. кафедру ўзначаліў прафесар М.Э. Часноўскі – заснавальнік беларускай навуковай школы даследавання сістэмнай трансфармацыі еўрапейскіх краін былой сацыялістычнай садружнасці. У гэтым годзе кафедра завяршыла выкананне НДР «Знешняя політыка Рэспублікі Беларусь ва ўмовах новых глабальных выклікаў», у рамках якой ажыццёўлены комплексны аналіз знешняй палітыкі краіны ў кантэксце асноўных тэндэнцый сучасных міжнародных адносін, выяўлена спецыфіка ажыццяўлення яе сучаснай знешняй палітыкі прымяняльна да асобных рэгіёнаў свету і “цэнтраў сілы”, ацэнены ўдзел беларускай дзяржавы ў вырашэнні глабальных праблем сучаснага свету, выдзелены асноўныя этапы ажыццяўлення яе знешняй палітыкі. Вынікі НДР укаранёны ў адукацыйны працэс факультэта міжнародных адносін БДУ, ляглі ў аснову вучэбных дапаможнікаў і праграм па дысцыплінах і спецкурсах, раскрываючых сучасныя міжнародныя адносіны і знешнюю палітыку Рэспублікі Беларусь.

    У навуковых набытках кафедры – звыш 300 публікацый, у тым ліку 30 манаграфій і раздзелаў у калектыўных манаграфіях, больш за 200 артыкулаў у беларускіх і замежных рэцэнзаваных навуковых часопісах. Каля 40 публікацый, уключаючы манаграфіі, выдадзены за мяжой (па-за СНД): у Польшчы, Літве, Германіі, Швецыі, Францыі, Швейцарыі, Кітаі і інш.

    За апошнія 5 гадоў аспіранты кафедры абаранілі 6 дысертацый на суісканне вучонай ступені кандыдата навук па спецыяльнасці 07 00 15 – Гісторыя міжнародных адносін і знешняй палітыкі. Падрыхтаваны да абароны 3 доктарскія і 1 кандыдацкая дысертацыі.

    Выкладчыкі кафедры забяспечылі практычна ўсе вучэбныя дысцыпліны ўласнымі публікацыямі падручнікаў і дапаможнікаў. Працягваецца выданне ўнікальнага шматтомнага дапаможніка па гісторыі міжнародных адносін; у 2015–2016 гг. вышлі з друку кнігі 1 і 2 апошняй – 4-й часткі гэтай абсяжнай працы. Складальнікі кнігі 1: дацэнты С.Ф. Свілас, А.В. Ціхаміраў, У.В. Фральцоў; кнігі 2: дацэнты А.В. Ціхаміраў і У.В. Фральцоў. Завершана сістэмнае выкладанне постсацыялістычнай трансфармацыі знешняй палітыкі і міжнароднага стану былых усходнееўрапейскіх краін сацыялістычнага лагеру. Першая частка вучэбнага дапаможніка па гэтай тэматыцы выдадзена прафесарам М.Э. Часноўскім у 2002 г. У 2016 г. ім жа апублікавана другая частка пад назвай «Краіны Сярэдняй Еўропы ў міжнародных адносінах (1989–2014 гг.)». Рэспубліка Беларусь – першая краіна, дзе ў згаданым ракурсе прадпрынята асвятленне постсацыялістычнай перабудовы ў рэгіёне Цэнтральнай і Усходняй Еўропы.

    За значныя дасягненні ў навуковай сферы прафесар кафедры У.Е. Снапкоўскі ў 2008 г. стаў лаўрэатам прэміі У.І. Пічэты, у студзені 2013 г. – заслужаным работнікам БДУ. Прафесар А.В. Шарапа – заслужаны работнік адукацыі Рэспублікі Беларусь (1990 г.), узнагароджаны медалем Францыска Скарыны за асобыя навуковыя і педагагічныя заслугі (1996 г.), мае некалькі ганаровых грамат Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь. Прафесар М.Э. Часноўскі – дэлегат 3-га і 4-га Усебеларускіх сходаў Рэспублікі Беларусь, удастоены медаля Францыска Скарыны (2011 г.), звання «Выдатнік адукацыі Рэспублікі Беларусь» (1998 г.), Граматы Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, дзвюх ганаровых грамат Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь. Прафесар А.А. Чалядзінскі ўзнагароджаны медалем «За доблесную працу» і граматай Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь (2010 г.). Дацэнт кафедры А.А. Дастанка – лаўрэат прэміі НАН Беларусі імя акадэміка У.Ф. Купрэвіча для маладых вучоных за цыкл прац «Пашырэнне Еўрапейскага саюза ў 1990-я – 2000-я гады» (2007 г.).

    Кафедра міжнародных адносін – удзельніца міжнародных праектаў інтэрнацыяналізацыі вышэйшай адукацыі ў Рэспубліцы Беларусь. У 2014–2016 гг. супрацоўнікі кафедры ўдзельнічаюць у міжнароднай праграме Еўрапейскага саюза «Тэмпус-Пікаса» па ўкараненні стандартаў Балонскага працэсу ў сістэму ўніверсітэцкай адукацыі Беларусі. Праграма рэалізуецца БДУ сумесна з універсітэтамі Велікабрытаніі, Бельгіі, Італіі, Арменіі, Грузіі, Украіны. У 2013–2016 гг. кафедра выступае сувыканаўцам праекта Гісенскага цэнтра Усходняй Еўропы Універсітэта імя Ю. Лібіха і Германскай службы акадэмічных абменаў (ДААД) пад назвай «Зоны культурных кантактаў і супярэчнасцей ва Усходняй Еўропе» (сумесна з універсітэтамі Германіі, Казахстана, Польшчы, Расіі, Румыніі, Украіны). У гэтыя гады праведзена серыя навукова-адукацыйных семінараў па разнастайных аспектах сучаснай навукі аб міжнародных адносінах у рамках супрацоўніцтва з Фондам Ф. Эберта (ФРГ). У 2015–2016 гг. дацэнт кафедры У.В. Фральцоў з’яўляўся адным з арганізатараў летніх школ «Паміж Расіяй і ЕС. Роля Беларусі ў Еўропе» і «Беларусь і славянскі свет: гісторыя і сучаснасць»; іх стваральнік: Цэнтр «Інстытут нямецкіх даследаванняў» БДУ пры падтрымцы ДААД ФРГ. У цэлым жа толькі ў 2015 г. супрацоўнікі кафедры прынялі ўдзел у 32 канферэнцыях і круглых сталах у Беларусі, а таксама ў 14 мерапрыемствах за мяжой (Расія, Украіна, Польшча, ФРГ, Швецыя, Чэхія, Кітай, Таджыкістан).

    Асабліва выніковым аказалася супрацоўніцтва кафедры з універсітэтамі Літвы (Вільнюскім універсітэтам і Каўнаскім універсітэтам імя Вітаўта Вялікага). У рамках НДР «Асаблівасці нацыянальнай ідэнтычнасці Літвы і Беларусі ў кантэксце еўрапейскай інтэграцыі: падабенства і адрозненні» падрыхтавана беларуска-літоўская калектыўная манаграфія на англійскай мове, у якой прааналізаваны тэарэтычныя аспекты нацыянальнай ідэнтычнасці, удасканалена яе тыпалогія, адлюстравана гістарычная рэтраспектыва і сучасны стан беларускай нацыянальнай ідэнтычнасці, вывучаны асаблівасці беларускай і літоўскай ідэнтычнасці ў кантэксце еўрапейскай ідэнтычнасці і еўрапейскай інтэграцыі. У рамках НДР «Літоўска- беларускія адносіны ў гістарычнай палітыцы Літоўскай Рэспублікі і Рэспублікі Беларусь» падрыхтавана калектыўная манаграфія на літоўскай мове; яна раскрывае ўдасканаленую тыпалогію гістарычнай палітыкі праз фармуляванне мадэляў аналіза і ацэнкі гістарычнай палітыкі Рэспублікі Беларусь і Літоўскай Рэспублікі. Упершыню ў айчыннай навуцы праведзена параўнанне форм і метадаў рэалізацыі гістарычнай палітыкі ў Беларусі і Літве, ацэнены ўплыў гістарычнай палітыкі на стан беларуска-літоўскіх адносін. Сярод прыярытэтных міжнародных партнёраў кафедры належыць нагадаць МДІМА(У) і Дыпламатычную акадэмію пры МЗС Расійскай Федэрацыі (Расія), Інстытут міжнародных даследаванняў Вроцлаўскага ўніверсітэта (Польшча), Жэнеўскі цэнтр па дэмакратычным кантролі над узброенымі сіламі (Швейцарыя).


СУПРАЦОЎНІЦТВА КАФЕДРЫ З УСТАНОВАМІ АДУКАЦЫІ СЯРЭДНЯЙ ШКОЛЫ 

Дагавор аб супрацоўніцтве з гімназіяй № 7 горада Мінска 

Дагавор аб супрацоўніцтве са школай № 125 горада Мінска 


ВУЧЭБНЫ ПРАЦЭС 

Асноўныя курсы

Спецыяльныя курсы

Пералік спецкурсаў спецыялізацыі "Знешняя палітыка  і дыпламатыя"

Пералік спецкурсаў спецыялізацыі "Міжнародныя арганізацыі"

Пералік спецкурсаў спецыялізацыі "Лінгвакраіназнаўства Блізкага і Сярэдняга Усходу і Далёкага Усходу""

  • Знешняя палітыка краін Блізкага і Сярэдняга Усходу
        Вучэбная праграма    Вучэбная праграма (як рабочы варыянт)
  • Канфлікталогія і тэорыя вядзення перамоваў з краінамі Блізкага, Сярэдняга і Далёкага Усходу
        Вучэбная праграма    Вучэбная праграма (як рабочы варыянт)
  • Тэорыя міжнародных адносін у дачыненні да краін Блізкага і Сярэдняга Усходу
        Вучэбная праграма    Вучэбная праграма (як рабочы варыянт)

Дыпломныя, курсавыя працы і магістарскія дысертацыі


Дзяржаўны экзамен па тэорыі, гісторыі і актуальных праблемах міжнародных адносін і знешняй палітыкі Рэспублікі Беларусь (5 курс)

Пытанні да дзяржаўнага экзамена па тэорыі, гісторыі і актуальных праблемах міжнародных адносін і знешняй палітыкі Рэспублікі Беларусь (5 курс)    


Магістратура


 Аспірантура

07.00.15 Гісторыя міжнародных адносін і знешняй палітыкі 
            Пытанні да ўступнага экзамену ў аспірантуру па спецыяльнасці  
            Пытанні да кандыдацкіх экзаменаў для аспірантаў па спецыяльнасці  


Практыка 


Выкладчыкі і супрацоўнікі кафедры

facebook       vk